Lanolin, özellikle kozmetik sektöründe sık sık karşımıza çıkan bir içeriktir. Bunun yanı sıra ilaç ve gıda sektöründe de bu içeriği görmeniz olası. Lanolin isminden daha çok E913 olarak karşınıza çıkabilir.
Peki, nedir bu lanolin? Vegan mıdır? Alternatifleri nelerdir? Nerelerde kullanılır? Tüm bu soruların detaylı yanıtları bu blog yazımızda bulabilirsiniz. Öncelikle en çok merak edilen konu olan lanolin (E913) vegan mı sorusunu yanıtlayarak, yazımıza başlayabiliriz.
Lanolin (E913) Vegan Mı?
Hayır, lanolin (E913) vegan değildir. Lanolin genellikle koyun yününden elde edilen hayvansal kaynaklı bir maddedir.
Etiket okuma alışkanlığınız varsa lanolin ya da daha yaygın kullanımıyla E913 sizin için çok önemli bir konu olabilir. Ülkemizde ürünlerde büyük oranda içerikler açık açık yazılmıyor. Bunun yerine e-kodları kullanılıyor. E913 koduyla karşınıza çıkabilecek olan bu madde yani lanolin, vegan değil.
Lanolin (E913) Nedir?
Lanolin, koyunların yününü yağmurdan, soğuklardan ve dış etkenlerden koruyan tamamen doğal, mumsu bir salgıdır. Teknik olarak buna “yağ” adı verilse de yapısı daha çok yağ asitleri ve sterol esterleri gibi bileşenlerden oluşmuş mum (wax) benzeri bir karışımdır. Bu özelliğiyle su itici bir bariyer oluşturur.
Lanolin, koyunların yününden doğrudan toplanarak alınan bir madde değildir. Esas olarak yün yıkama sürecinde ayrıştırılır. Ayrıştırılan lanolin, ham halde çeşitli safsızlıklar içerir. Endüstride kullanımı için saflaştırma yapılır.
Lanolin içerikte çeşitli şekillerde geçebilir. Lanolin oil, yün mumu, yün yağı, lanolin alkolleri, hidrojene lanolin ya da asetillenmiş lanolin gibi isimlerle içerikte yer alabilir.
E913 Ne Demek?
E-kodları, gıdada kullanılan katkı maddelerinin kod isimleridir. İçerik okuma alışkanlığı olanlar bu sisteme hayli aşinadır. E913 kodu, lanolin ile ilişkilendirilen E-numarasıdır.
Özetle; eğer içerikte E913 kodunu görüyorsanız bu gıdada lanolin ya da lanolin bazlı bir kaplama/ayırıcı ajan kullanıldığı anlamına gelir. E913, bir gıdayı vegan olmaktan çıkaran işarettir diyebiliriz.
Önemli bir detay olarak, E-kodların ürünün satıldığı ülke ve mevzuata bağlı olarak değişebildiğini belirtelim. Bazı gıdalarda E-kodu görürken bazılarında ise doğrudan bileşenin adını görebilirsiniz.
Lanolin Nerelerde Kullanılır?
Lanolin; nem kaybını azaltan ve yüzeyde koruyucu tabaka oluşturan bir içeriktir. Bu nedenle kozmetik, ilaç ve gıda sektöründe kullanıldığını görebilirsiniz.
Kozmetik ve kişisel bakım sektöründe; lip balm, el kremleri, yoğun nemlendiriciler, bariyer kremleri, topuk çatlak kremleriyle; ruj, kapatıcı, fondöten gibi makyaj ürünlerinde bu bileşene sıklıkla rastlayabilirsiniz.
İlaç ve medikal ürün sektöründe ise; merhem, pomat, yara bakım ürünleri ve cilt bariyerini onarmaya yarayan bazı medikal kremlerde de karşınıza çıkabilir.
Son olarak gıdada E913 koduyla, yüzey kaplama ya da ayırıcı ajan olarak üretim proseslerinde kullanılabilir. Özellikle parlak görünüm sağlamak amacıyla gıdada tercih edilir. Gıdada pek çok kişi için E913 önemli bir kod olmasa da veganlar için “alarm” anlamına gelir.
Lanolin Yerine Vegan Alternatifler
Lanolin, doğrudan evde kullanabileceğiniz bir içerik olmadığı için aslında alternatifler sizi pek ilgilendirmiyor olabilir. Yine de niş alanlarda kullanmak isteyenler için alternatifleri sıralayalım istedik.
Lanolin genel olarak “oklüzif bariyer” etkisi için kullanılır. Bazı vegan alternatiflerle bu koruyucu tabakayı elde etmek mümkün. Kullanılabilecek alternatifler için şunları sıralayabiliriz;
- Karnauba mumu
- Shea yağı
- Kandelilla mumu
- Kakao yağı
- Jojoba yağı
- Bitkisel kaynaklı wax karışımları
Sonuç Olarak
Lanolin (E913) vegan değildir. Koyun yününden elde edilen hayvansal kaynaklı bir bileşendir. Çok yoğun olmasa da gıdada ve ilaç sektöründe, daha yoğun olarak kozmetik sektöründe karşınıza çıkabilir. İçerikte, lanolin, wool wax/grease ya da E913 gördüğünüzde, bu ürünlerden kaçınmanız gerektiğini anlayabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
E913 ile lanolin aynı mı?
Gıdada E913 kodu, lanolin ile ilişkilendirilir. Eğer içerikte E913 kodu görüyorsan lanolin olma ihtimali çok yüksektir ve veganların kaçınması gerekir.
Lanolin “cruelty-free” olabilir mi?
Evet, lanolin cruelty-free olarak yani hayvanlar üzerinde test yapmadan üretilebilir. Ancak hayvansal kaynaklı bir ürün olduğu için cruelty-free olsa da vegan değildir.
Lanolin içinde ne var?
Lanolin koyun yününden elde edilen bir maddedir. Bu madde çeşitli proseslerden geçerek elde edilir ve genellikle parlak bir yüzey için kullanılır.
Lanolin nedir ve nasıl elde edilir?
Lanolin; gıda, kozmetik ve medikal sektörde özellikle koruyucu tabaka ve parlatıcı olarak kullanılan bir üründür. Koyun yününden ortaya çıkar ve çeşitli üretim proseslerine tabi tutulur.
